Lek przeciwbakteryjny do stosowania ogólnego. Antybiotyk z grupy tetracyklin stosowany w leczeniu zakażeń bakteryjnych. Hamuje wzrost bakterii wywołujących zakażenia.
Nazwa preparatu | Postać; dawka; opakowanie | Producent | Cena 100% | Cena po refundacji |
---|---|---|---|---|
Unidox Solutab
|
tabl. do sporz. zaw. doustnej;
100 mg;
10 tabl.
|
Cheplapharm
|
13,50 zł
|
|
Uwaga: ceny leków refundowanych są zgodne z przepisami obowiązującymi od 1 lipca 2024 r.
Substancją czynną preparatu jest doksycyklina. Jest to długo działający, półsyntetyczny antybiotyk z grupy tetracyklin. Mechanizm jego działania, wspólny dla całej grupy antybiotyków tetracyklinowych, polega na hamowaniu syntezy białek bakteryjnych. Odbywa się to poprzez zablokowanie bakteryjnych rybosomów, struktur komórkowych niezbędnych do syntezy białek. Uniemożliwia to wzrost i namnażanie się komórek bakteryjnych. Doksycyklina, podobnie jak inne antybiotyki z grupy tetracyklin, zaliczana jest do substancji o działaniu bakteriostatycznym, o szerokim spektrum działania. Długotrwałe stosowanie tetracyklin w praktyce klinicznej doprowadziło do selekcji dużego odsetka szczepów opornych. Oporność szczepów bakteryjnych na działanie doksycykliny jest skutkiem zmniejszenia zdolności leku do przenikania do wnętrza komórki bakteryjnej lub zdolności bakterii do aktywnego usuwania leku z komórki na zewnątrz. Doksycyklina podawana jest głównie doustnie, w niektórych przypadkach dożylnie.
Preparat jest wskazany w leczeniu następujących zakażeń u dorosłych i dzieci:
• łagodne, pozaszpitalne zapalenie płuc (w tym wywołane przez niektóre nietypowe patogeny z rodzaju Chlamydia i Mycoplasma)
• zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli
• zakażenia układu moczowo-płciowego, takie jak: niepowikłane zakażenia cewki moczowej, szyjki macicy oraz odbytu, nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej, wrzód miękki, ziarniniak pachwinowy, ziarnica weneryczna, kiła, rzeżączka
• zakażenia skóry, w tym trądzik pospolity, jeśli konieczne jest stosowanie antybiotyku
• zakażenia układu pokarmowego, w tym cholera oraz jako leczenie wspomagające w zakażeniach pełzakiem (amebą)
• zakażenia narządu wzroku: zapalenie spojówek
• gorączka Q
• choroby wywołane przez riketsje
• inne zakażenia –dur powrotny, bruceloza, ornitozy, wąglik, dżuma, tularemia
• malaria wywołana przez Plasmodium falciparum oporne na chlorochinę
• profilaktyka malarii.
Uwaga: tetracyklin nie należy stosować w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie z rodzaju Salmonella.
Niestety, nawet jeżeli istnieją wskazania do stosowania preparatu, nie zawsze można go stosować. Nie możesz stosować preparatu, jeżeli jesteś uczulony (wykazujesz nadwrażliwość) na którykolwiek składnik preparatu lub na inne antybiotyki z grupy tetracyklin.
Nie stosować u dzieci do ukończenia 8. roku życia.
Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane u kobiet w II i III trymestrze ciąży i w okresie karmienia piersią. Zaleca się unikania stosowania preparatu u kobiet w I trymestrze ciąży.
Niektóre choroby i inne okoliczności mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania lub wskazanie do zmiany dawkowania preparatu. W pewnych sytuacjach może okazać się konieczne przeprowadzanie określonych badań kontrolnych.
Przyjmowanie antybiotyków z grupy tetracyklin w postaci kapsułek lub tabletek może wiązać się z wystąpieniem zapalenia lub owrzodzenia przełyku, zwłaszcza jeżeli preparat jest przyjmowany bezpośrednio przed położeniem się do łóżka lub popijany zbyt małą ilością płynu. Zaleca się aby doustnie przyjmować preparat w pozycji siedzącej lub stojącej oraz zawsze popijać go dużą ilością wody.
Stosowanie preparatu może być związane z wystąpieniem zagrażających życiu ciężkich reakcji skórnych, takich jak zespół Stevensa i Johnsona, martwica toksyczna rozpływna naskórka czy reakcja na leki z eozynofilią i objawami układowymi. Jeżeli wystąpią pierwsze zmiany skórne, należy bezzwłocznie skonsultować się z lekarzem. Konieczne jest natychmiastowe przerwanie stosowania preparatu i wdrożenie właściwego leczenia.
Doksycyklina i inne tetracykliny mogą powodować nadwrażliwość na światło. W okresie leczenia należy unikać ekspozycji na promienie słoneczne lub UV (np. w solarium), ze względu na ryzyko wystąpienia skórnych reakcji nadwrażliwości na światło. W razie wystąpienia objawów skórnych, takich jak: rumień, obrzęk, pęcherzyki, rzadko łuszczenie skóry, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.
W okresie stosowania tetracyklin może wystąpić zwiększenie stężenia mocznika we krwi. Badania wykazały, że nie dotyczy to doksycykliny.
Należy zachować ostrożność w przypadku stosowania preparatu u chorych z zaburzeniami czynności wątroby. Tetracykliny mogą działać toksycznie na wątrobę, zwłaszcza u osób otrzymujących inne leki działające hepatotoksycznie.
Stosowanie antybiotyków, w tym doksycykliny, może powodować nadmierny rozwój opornych na leczenie bakterii i grzybów (np. drożdżaków). Mogą one powodować dodatkowe zakażenia, np. zakażenia jelit. Jeżeli w okresie stosowania preparatu pojawią się nowe zakażenia bakteryjne lub grzybicze, należy bezzwłocznie skonsultować się z lekarzem. Konieczne może być zastosowanie dodatkowego leczenia.
Oporność bakterii na doksycyklinę zwykle wiąże się z opornością na inne antybiotyki z grupy tetracyklin (tzw. oporność krzyżowa).
Jeżeli w trakcie leczenia lub po jego zakończeniu wystąpi biegunka, nie należy leczyć jej samodzielnie, lecz skonsultować się z lekarzem. Istnieje bowiem ryzyko wystąpienia rzekomobłoniastego zapalenia jelit, niekiedy o ciężkim, zagrażającym życiu przebiegu. Jego objawy kliniczne (takie jak np. wodniste stolce z krwią i śluzem, tępe, rozlane lub kolkowe bóle brzucha, gorączka, okresowe parcie na stolec) spowodowane są przez pałeczkę Clostridium difficile, która może namnażać się w warunkach zaburzenia prawidłowej flory bakteryjnej w jelitach. Stosowanie leków hamujących perystaltykę jelit jest w takim przypadku przeciwwskazane. W razie konieczności lekarz zaleci uzupełnienie elektrolitów i zastosuje odpowiednie leczenie farmakologiczne. Możliwe także wystąpienie gronkowcowego zapalenia jelit.
Stosowanie preparatu może być związane z wystąpieniem wypukłego ciemiączka u niemowląt oraz łagodnego nadciśnienia śródczaszkowego u dzieci i dorosłych. Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane u dzieci do ukończenia 8. roku życia. W razie wystąpienia tych zaburzeń (np. zaburzenia widzenia, podwójne widzenie, mroczki, zawroty głowy z nudnościami i wymiotami, szumy uszne, ból głowy) należy skonsultować się z lekarzem. Objawy te zwykle ustępują w ciągu kilku dni lub tygodni po zakończeniu leczenia.
W przypadku zakażeń krętkami, stosowaniu preparatu może towarzyszyć wystąpienie reakcji Jarischa i Herxheimera (zwanej popularnie Herx). Reakcja ta jest częstym skutkiem działania antybiotyku i zwykle ustępuje samoistnie. Objawy mogą obejmować bóle głowy, bóle mięśni, podwyższoną temperaturę, uczucie rozbicia, złe samopoczucie i wysypkę.
Tetracykliny, w tym doksycyklina, mogą wpływać na parametry krzepnięcia krwi (możliwe wydłużenie czasu protrombinowego). Należy zachować ostrożność u chorych z zaburzeniami krzepnięcia krwi lub stosujących leki przeciwzakrzepowe. Lekarz zaleci regularną kontrolę parametrów krzepnięcia krwi i w razie potrzeby odpowiednio dostosuje dawkowanie.
W przypadku długotrwałego leczenia lekarz zwykle zaleci regularne wykonywanie kontrolnych badań czynności wątroby, nerek oraz morfologii krwi. W przypadku nieprawidłowych wyników lekarz może zalecić przerwanie stosowania doksycykliny.
Długotrwałe stosowanie tertracyklin może powodować niedobór witamin z grupy B skutkiem eliminacji bakterii wytwarzających witaminę B w jelitach.
Doksycklina może tworzyć związki kompleksowe z wapniem, we wszystkich tkankach kościotwórczych. Stosowanie jej w okresie rozwoju zębów i kości (ciąża, okres około-porodowy, dzieci do ukończenia 8. roku życia) może spowodować nieodwracalne przebarwienia szkliwa i uszkodzenia zębów (hipoplazja szkliwa) oraz opóźnienie rozwoju kośćca. Stosowanie doksycykliny w powyższych sytuacjach jest przeciwwskazane.
Ryzyko trwałego przebarwienia zębów u dzieci 8.–12. roku życia jest niewielkie, jednakże stosowanie doksycykliny w tej grupie wiekowej jest dopuszczone wyłącznie w sytuacji, gdy lekarz uzna to za absolutnie konieczne i inne leki nie są dostępne, są przeciwwskazane lub oczekuje się, że nie będą skuteczne.
Informacje dodatkowe o pozostałych składnikach preparatu:
• preparat zawiera laktozę; osoby z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy–galaktozy, nie powinny stosować tego preparatu.
Czy ten preparat ma wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów?
Doksycyklina wywiera umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn. Preparat może powodować zawroty głowy, zaburzenia widzenia (widzenie niewyraźne, podwójne), które mogą upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn. W przypadku ich wystąpienia nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać urządzeń/maszyn.
Preparat ma postać tabletek do sporządzania zawiesiny doustnej. Nie przekraczaj zaleconych dawek, ponieważ nie zwiększy to skuteczności działania leku, a może zaszkodzić Twojemu zdrowiu i życiu. Jeżeli masz jakiekolwiek wątpliwości dotyczące stosowania preparatu, skonsultuj się z lekarzem.
Lekarz dobierze dawkowanie indywidualnie w zależności od wskazania, nasilenia zakażenia, wrażliwości drobnoustrojów i stanu chorego. W pewnych szczególnych grupach pacjentów konieczna jest dodatkowa modyfikacja dawkowania.
Dorośli i dzieci po 12. roku życia:
W pierwszej dobie 200 mg w dawce pojedynczej lub w dawkach podzielonych, a następnie 100 mg 1 raz na dobę. W ciężkich zakażeniach 200 mg na dobę przez cały okres leczenia.
Dzieci 8.–12. roku życia:
• o masie ciała do 45 kg: w pierwszej dobie 4,4 mg/kg masy ciała w dawce pojedynczej lub w 2 dawkach podzielonych, a następnie 2 mg/kg masy ciała na dobę w dawce pojedynczej lub w 2 dawkach podzielonych przez cały okres leczenia. W ciężkich zakażeniach 4,4 mg/kg masy ciała na dobę przez cały okres leczenia
• o masie ciała większej niż 45 kg: należy podawać dawkę jak dla dorosłych.
Stosowanie doksycykliny w tej grupie wiekowej jest dopuszczone wyłącznie w sytuacji, gdy lekarz uzna to za absolutnie konieczne i inne leki nie są dostępne, są przeciwwskazane lub oczekuje się, że nie będą skuteczne
U dzieci do ukończenia 8. roku życia stosowanie preparatu jest przeciwwskazane.
Lekarz określi czas trwania leczenia. Leczenie trwa zwykle 5–10 dni. Po ustąpieniu objawów zakażenia i gorączki doksycyklinę należy przyjmować co najmniej przez 24–48 godzin. Aby zapobiec powikłaniom, w przypadku zakażeń wywołanych przez paciorkowce beta-hemolizujące, leczenie powinno trwać co najmniej 10 dni.
Zalecenia w specyficznych zakażeniach:
• niepowikłane zakażenia cewki moczowej, szyjki macicy oraz odbytu u dorosłych, nierzeżączkowe zapalenie cewki moczowej: 100 mg 2 razy na dobę przez 7 dni
• alternatywne leczenie ostrego zakażenia najądrza i jądra: 100 mg 2 razy na dobę przez 10 dni
• kiła pierwotna i wtórna: 200 mg 2 razy na dobę przez 14 dni
• ziarnica weneryczna: 200 mg przez 21 dni
• borelioza: 200 mg na dobę przez 14–21 dni (we wczesnym stadium choroby) do 30 dni w późniejszych stadiach choroby
• wąglik profilaktycznie po narażeniu: 100 mg 2 razy na dobę przez 60 dni
• wąglik – postać skórna: 100 mg 2 razy na dobę przez 60 dni
wąglik – postać oddechowa i pokarmowa: początkowo 100 mg 2 razy na dobę w leczeniu skojarzonym; całkowity czas leczenia 60 dni
• trądzik pospolity: zwykle 50 mg na dobę przez okres do 12 tygodni.
Sposób podawania:
Preparat w postaci tabletek do sporządzania zawiesiny doustnej przeznaczony jest do stosowania doustnego. Tabletkę rozmieszać w co najmniej 50 ml wody do uzyskania jednorodnej zawiesiny i wypić niezwłocznie po przygotowaniu. Zaleca się przyjmowanie zawiesiny podczas posiłku. Zawiesinę należy przyjmować w pozycji siedzącej lub stojącej, na długo przed położeniem się spać (pozwoli to zmniejszyć ryzyko zapalenia lub owrzodzenia przełyku).
Szczególne grupy chorych:
U chorych z zaburzeniami czynności wątroby należy zachować ostrożność.
U chorych z zaburzeniami czynności nerek nie ma konieczności dostosowania dawkowania.
W okresie ciąży nie stosuj żadnego leku bez konsultacji z lekarzem!
Bardzo ważne jest, aby przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku w okresie ciąży lub w okresie karmienia piersią skonsultować się z lekarzem i wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość potencjalne zagrożenia i korzyści związane ze stosowaniem danego leku. Jeżeli jesteś w ciąży lub planujesz ciążę, poinformuj o tym lekarza przepisującego receptę na ten lek.
Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane u kobiet w II i III trymestrze ciąży. Zaleca się unikania stosowania preparatu u kobiet w I trymestrze ciąży.
Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane w okresie karmienia piersią. Doksycyklina przenika do mleka matki.
Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych ostatnio lekach, również o tych, które są wydawane bez recepty.
Preparaty zobojętniające sok żołądkowy zawierające glin, wapń lub magnez oraz preparaty zawierające jony żelaza, cynku, bizmutu lub cholestyraminę albo aktywowany węgiel zmniejszają wchłanianie doksycykliny. Należy je przyjmować 2–3 godzin po przyjęciu doksycykliny.
Preparaty zawierające chinapryl, ze względu na dużą zawartość magnezu, mogą zmniejszać wchłanianie tetracyklin, w tym doksycykliny.
Preparaty zwiększające pH treści żołądkowej mogą zmniejszać wchłanianie tetracyklin.
Doksycyklina może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych (np. warfaryny) i powodować wydłużenie czasu protrombinowego. Regularna kontrola parametrów krzepnięcia krwi pozwoli lekarzowizdecydować, czy konieczne jest dostosowanie dawki leków przeciwzakrzepowych.
Możliwe są interakcje z równolegle stosowanymi antybiotykami o działaniu bakteriobójczym. Doksycyklina zmniejsza skuteczność działania penicylin i innych antybiotyków beta-laktamowych i dlatego nie należy ich stosować równolegle.
Leki takie jak barbiturany, karbamazepina, difenylohydantoina, fenytoina, prymidon, ryfampicyna, a także spożywanie alkoholu, może przyspieszać wątrobowy metabolizm doksycykliny i zmniejszyć skuteczność jej działania; w razie potrzeby lekarz może zalecić stosowanie większych dawek doksycykliny.
W okresie stosowania doksycykliny nie należy stosować znieczulenia ogólnego z podaniem metoksyfluranu, ze względu na ryzyko nasilenia toksycznego działania metoksyfluranu na nerki i ryzyka wystąpienia niewydolności nerek ze skutkiem śmiertelnym.
Doksycyklina nasila toksyczność cyklosporyny. Jeżeli konieczne jest równoległe stosowanie tych leków, leczenie powinno przebiegać pod ścisłym nadzorem lekarza.
Doksycyklina nasila działanie doustnych leków przeciwcukrzycowych z grupy pochodnych sulfonylomocznika; należy monitorować stężenie glukozy we krwi. W razie potrzeby lekarz dostosuje dawkowanie leków przeciwcukrzycowych.
Należy unikać równoległego stosowania dosycykliny i retinoidów. Jeśli doksycyklinę stosuje się krótko przed, podczas albo po leczeniu retinoidami (np. acytretyna, izotretynoina) istnieje ryzyko wystąpienia przemijającego zwiększenia ciśnienia śródczaszkowego.
Doksycyklina nasila działanie toksyczne na wątrobę leków hepatotoksycznych (np. chloropromazyna, fenylohydantoina, pochodne fenylobutazonu).
Wpływ doksycykliny na wyniki badań laboratoryjnych:
• tetracykliny mogą mieć wpływ na wyniki oznaczeń stężenia glukozy w moczu
• tetracykliny mogą mieć wpływ na wyniki oznaczeń stężenia katecholamin w moczu.
W przypadku wykonywania wymienionych powyżej badań, należy poinformować lekarza i osoby odpowiedzialne za przeprowadzenie badań w laboratorium o stosowaniu doksycykliny.
Jak każdy lek, również Unidox Solutab może powodować działania niepożądane, chociaż nie wystąpią one u wszystkich chorych stosujących ten preparat. Pamiętaj, że oczekiwane korzyści ze stosowania leku są z reguły większe, niż szkody wynikające z pojawienia się działań niepożądanych.
Często lub niezbyt często możliwe: nudności, wymioty, biegunka, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, język czarny, nadkażenia opornymi bakteriami i drożdżakami (stany zapalne okolicy moczowo-płciowej, świąd odbytu), bóle głowy, zaburzenia rozwoju kości i zębów, wysypka plamkowo-grudkowa i rumieniowa, nadwrażliwość na światło. Rzadko możliwe: małopłytkowość, neutropenia (zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych czyli neutrofilów), niedokrwistość hemolityczna, eozynofilia, reakcja polekowa z eozynofilią i objawami układowymi, brązowo-czarne przebarwienia tarczycy (podczas długotrwałego stosowania), jadłowstręt, szumy uszne, zapalenie osierdzia, uderzenia krwi, ból głowy, ból brzucha, trudności w przełykaniu, niestrawność, owrzodzenie przełyku, zahamowanie wzrostu bakterii wytwarzających witaminę B, zapalenie jelita cienkiego i okrężnicy, zapalenie trzustki, przemijające zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zaburzenia czynności wątroby, zapalenie wątroby, żółtaczka, niewydolność wątroby, bóle stawów, bóle mięśni, zwiększenie stężenia kreatyniny i mocznika we krwi, ciężkie reakcje skórne takie jak złuszczające zapalenie skóry, pokrzywka, rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa i Johnsona, martwica toksyczna rozpływna. Bardzo rzadko możliwe reakcje nadwrażliwości (w tym ciężkie reakcje anafilaktyczne), takie jak: obrzęk naczynioruchowy (możliwy obrzęk ust, języka, gardła, krtani utrudniający oddychanie), duszność, objawy choroby posurowiczej (gorączka, dreszcze, ból mięśni i stawów, ból głowy), niedociśnienie tętnicze, zapalenie osierdzia, duszność, zwiększenie częstotliwości rytmu serca (tachykardia), wstrząs anafilaktyczny, zaostrzenie układowego tocznia rumieniowatego. Ponadto, bardzo rzadko możliwe: zwiększenie ciśnienia wewnątrzczaszkowego (objawem u niemowląt może być wypukłe ciemiączko, a u dzieci starszych i dorosłych objawy mogą obejmować podrażnienie opon mózgowo-rdzeniowych z obrzękiem tarczy nerwu wzrokowego i rozszerzeniem źrenic, zaburzeniami widzenia, mroczkami, podwójnym widzeniem, ubytkiem pola widzenia, bólami głowy, nudnościami, wymiotami, szumami usznymi, przypadkami całkowitej utraty wzroku, zawrotami głowy, fotopsją) oraz rzekomobłoniaste zapalenie jelit. Możliwe także działania niepożądane, dla których nie określono częstości ich występowania: wydłużenie czasu protrombinowego, reakcja Jarischa i Herxheimera (objawy mogą obejmować bóle głowy, bóle mięśni, podwyższoną temperaturę, uczucie rozbicia, złe samopoczucie i wysypkę), porfiria, zwiększenie częstotliwości rytmu serca (tachykardia), zapalenie przełyku, przebarwienia zębów, hipoplazja szkliwa, fotoonycholiza (oddzielanie się paznokcia od łożyska po ekspozycji na słońce).
Biegunka infekcyjna Biegunka ostra Borelioza z Lyme Choroby dróg żółciowych i pęcherzyka żółciowego Gorączka Gruźlica Rzekomobłoniaste zapalenie jelit Wirusowe zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych Zapalenie cewki moczowej Zapalenie pęcherza i inne zakażenia układu moczowego Zapalenie płuc
Doxycyclinum Polfarmex (kapsułki twarde) Doxycyclinum TZF (kapsułki twarde) Doxycyclinum TZF (roztwór do infuzji) Efracea (kapsułki o zmodyfikowanym uwalnianiu, twarde) Ligosan (żel okołozębowy)
w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 29 zł