Lek pobudzający perystaltykę; lek wykazuje działanie przeciwwymiotne.
Nazwa preparatu | Postać; dawka; opakowanie | Producent | Cena 100% | Cena po refundacji |
---|---|---|---|---|
Metoclopramidum Polpharma
|
tabletki;
10 mg;
50 tabl.
|
Polpharma
|
23,90 zł
|
|
Uwaga: ceny leków refundowanych są zgodne z przepisami obowiązującymi od 1 lipca 2024 r.
Substancją czynną preparatu jest metoklopramid. Lek blokuje ośrodkowe i obwodowe receptory dopaminowe D2 oraz receptory serotoninowe 5-HT3. W konsekwencji wpływa na uwalnianie acetylocholiny ze splotów nerwowych w mięśniach gładkich ściany jelita. Acetylocholina działając na odpowiednie receptory komórek mięśni gładkich przewodu pokarmowego powoduje ich skurcze i przyspiesza perystaltykę. Metoklopramid przenika przez barierę krew-mózg, działa uspokajająco i przeciwwymiotnie, hamuje nudności. Zgodnie z zaleceniami Europejskiej Agencji Leków (EMA) z grudnia 2013 roku, metoklopramid może być obecnie stosowany wyłącznie w celu zapobiegania nudnościom i wymiotom oraz ich leczenia.
Po podaniu doustnym metoklopramid szybko i niemal całkowicie wchłania się z przewodu pokarmowego. Początek działania metoklopramidu występuje w ciągu 30–60 minut po doustnym przyjęciu leku. Metabolizowany w nieznacznym stopniu, wydalany głównie z moczem w postaci niezmienionej, w niewielkim odsetku wydalany także z kałem.
Europejska Agencja Leków (EMA) w roku 2013 zaleciła ograniczenie wskazań (wyłącznie do leczenia nudności i wymiotów oraz zapobiegania im), ograniczenie dawki (do 30 mg na dobę u dorosłych) i okresu stosowania metoklopramidu (jedynie stosowanie krótkotrwałe do 5 dni) w celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia poważnych działań niepożądanych ze strony układu nerwowego. U dzieci i młodzieży metoklopramid jest zalecany wyłącznie w przypadku, kiedy stosowanie innych metod leczenia jest nieskuteczne lub niemożliwe (leczenie drugiego rzutu).
Preparat jest wskazany u dorosłych:
• w zapobieganiu opóźnionym nudnościom i wymiotom po chemioterapii nowotworów
• w zapobieganiu nudnościom i wymiotom związanym z radioterapią nowotworów
• w objawowym leczeniu nudności i wymiotów, w tym związanych z ostrym napadem migreny; metoklopramid może być stosowany w skojarzeniu z doustnymi lekami przeciwbólowymi w celu zwiększenia wchłaniania leków przeciwbólowych w ostrych napadach migreny.
Preparat jest wskazany u młodzieży po ukończeniu 15.–18. roku życia:
• w zapobieganiu opóźnionym nudnościom i wymiotom po chemioterapii nowotworów, jako lek drugiego rzutu.
Niestety, nawet jeżeli istnieją wskazania do stosowania preparatu, nie zawsze można go stosować. Nie możesz stosować preparatu, jeżeli jesteś uczulony (wykazujesz nadwrażliwość) na którykolwiek składnik preparatu.
Nie należy stosować preparatu:
• jeżeli występują krwawienia z przewodu pokarmowego, niedrożność mechaniczna lub perforacja przewodu pokarmowego
• u osób ze stwierdzonym lub podejrzewanym guzem chromochłonnym nadnerczy, ze względu na ryzyko wystąpienia przełomu nadciśnieniowego
• u chorych, u których wystąpiły dyskinezy późne (ruchy mimowolne) wywołane stosowaniem leków neuroleptycznych lub metoklopramidu
• u osób chorych na padaczkę, ponieważ napady drgawkowe mogą ulec nasileniu
• u osób z chorobą Parkinsona
• jeżeli stosowana jest lewodopa lub leki aktywujące receptory dopaminergiczne
• jeżeli u chorego stwierdzono kiedykolwiek methemoglobinemię lub niedobór reduktazy NADH cytochromu b5.
Nie stosować metoklopramidu u niemowląt w 1. roku życia, ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia zaburzeń pozapiramidowych.
Niektóre choroby i inne okoliczności mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania lub wskazanie do zmiany dawkowania preparatu. W pewnych sytuacjach może okazać się konieczne przeprowadzanie określonych badań kontrolnych.
Jeżeli kiedykolwiek chorowałeś na depresję, występowały u Ciebie stany depresyjne lub myśli samobójcze, przed zastosowaniem preparatu poinformuj o tym lekarza. Stosowanie preparatu może wiązać się z nawrotem choroby i wystąpieniem depresji z tendencjami samobójczymi. Lekarz po rozważeniu oczekiwanych korzyści i możliwego ryzyka, podejmie w każdym indywidualnym przypadku decyzję, czy właściwe jest stosowanie preparatu.
Stosowanie preparatu może powodować wystąpienie zaburzeń neurologicznych, tzw. objawów pozapiramidowych, takich jak: zaburzenia napięcia mięśniowego, ruchy mimowolne kończyn, zniekształcenia twarzy, kręcz szyi. Objawy te występują najczęściej u dzieci i młodzieży, a także w przypadku stosowania dużych dawek leku. Mogą wystąpić nawet po jednorazowym przyjęciu leku. W razie ich wystąpienia należy natychmiast przerwać stosowanie preparatu i skonsultować się z lekarzem. Zwykle objawy te ustępują całkowicie po zaprzestaniu stosowania preparatu, ale mogą wymagać leczenia objawowego.
Aby uniknąć przedawkowania, należy zachować co najmniej 6-godzinny odstęp pomiędzy podaniami kolejnych dawek, nawet jeżeli po przyjęciu dawki wystąpiły wymioty.
Długotrwałe stosowanie preparatu może spowodować dyskinezy późne (ruchy mimowolne), niekiedy nieodwracalne, częściej u osób w podeszłym wieku. Preparat powinien być stosowany nie dłużej, niż 3 miesiące. Jeżeli wystąpią objawy dyskinezy późnej, należy przerwać stosowanie preparatu i skonsultować się z lekarzem.
Stosowanie preparatu może być związane z wystąpieniem objawów złośliwego zespołu neuroleptycznego, który może stanowić zagrożenie życia; w takiej sytuacji należy natychmiast przerwać stosowanie preparatu i rozpocząć właściwe leczenie.
Szczególną ostrożność należy zachować u osób z zaburzeniami neurologicznymi i u osób przyjmujących leki działające na ośrodkowy układ nerwowy. Metoklopramid może także nasilać objawy choroby Parkinsona.
U chorych stosujących metoklopramid może wystąpić methemoglobinemia, która może być powiązana z niedoborem reduktazy NADH cytochromu b5. Jeżeli wystąpi methemoglobinemia, należy natychmiast przerwać stosowanie preparatu i rozpocząć właściwe leczenie.
Ze stosowaniem metoklopramidu mogą być związane poważne działania niepożądane dotyczące układu sercowo-naczyniowego. Może wystąpić zapaść krążeniowa, ciężka bradykardia (zmniejszenie częstotliwości rytmu serca), zatrzymanie akcji serca, wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG. Wystąpienie tych zaburzeń jest szczególnie prawdopodobne po podaniu metoklopramidu we wstrzyknięciu, zwłaszcza dożylnie.
U osób z zaburzeniami czynności nerek lub ciężką niewydolnością wątroby lekarz zaleci zmniejszenie dawkowania.
U osób z zaburzeniami czynności nerek może wystąpić hipokaliemia (zmniejszenie stężenia potasu we krwi), ponieważ preparat zwiększa stężenie aldosteronu (aldosteron zmniejsza wydalanie sodu i zwiększa wydalanie potasu).
Wywołane przez metoklopramid zwiększenie stężenia aldosteronu może także prowadzić do zatrzymania płynów, szczególnie u chorych z marskością wątroby lub zastoinową niewydolnością serca.
Badania laboratoryjne pokazują, że 1/3 nowotworów piersi jest zależna od prolaktyny. Stosowanie preparatu zwiększa stężenie prolaktyny i dlatego należy zachować ostrożność u chorych z nowotworem piersi w wywiadzie (jeżeli Ty lub Twoi bliscy krewni chorowali na nowotwór piersi, poinformuj o tym lekarza).
Informacje dodatkowe o pozostałych składnikach preparatu:
• preparat zawiera laktozę; osoby z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy–galaktozy, nie powinny stosować tego preparatu.
Czy ten preparat ma wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów?
Preparat może powodować działania niepożądane ze strony ośrodkowego układu nerwowego, takie jak zawroty głowy, senność, ruchy mimowolne (dyskinezy), zaburzenia napięcia mięśni (dystonie) oraz zaburzenia widzenia, co upośledza zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn.
Preparat ma postać tabletek do stosowania doustnego. Nie przekraczaj zaleconych dawek, ponieważ nie zwiększy to skuteczności działania leku, a może zaszkodzić Twojemu zdrowiu i życiu. Jeżeli masz jakiekolwiek wątpliwości dotyczące stosowania preparatu, skonsultuj się z lekarzem.
Dorośli:
We wszystkich wskazaniach: 10 mg do 3 razy na dobę.
Dawka maksymalna: 30 mg na dobę lub 0,5 mg/kg masy ciała na dobę.
Nie stosować dłużej niż 5 dni.
Młodzież 15.–18. roku życia:
Doustnie: 0,1–0,15 mg/kg masy ciała do 3 razy na dobę. U młodzieży w tej grupie wiekowej i o masie ciała większej niż 60 kg: 10 mg do 3 razy na dobę.
Dawka maksymalna: 0,5 mg/kg masy ciała na dobę.
Nie stosować dłużej niż 5 dni.
Nie należy stosować preparatu w postaci tabletek u młodzieży o masie ciała mniejszej niż 61 kg. W tej grupie chorych lekarz może zalecić lek np. w postaci roztworu do wstrzykiwań.
Sposób podania:
Doustnie. Aby uniknąć przedawkowania, należy zachować co najmniej 6-godzinną przerwę pomiędzy dawkami, nawet w przypadku wystąpienia wymiotów.
Szczególne grupy chorych:
U chorych z niewydolnością nerek zaleca się odpowiednie zmniejszenie dawki w zależności od klirensu kreatyniny. Jeżeli klirens kreatyniny jest mniejszy niż 60 ml/min, zalecane jest zmniejszenie dawki dobowej o połowę, a jeżeli klirens kreatyniny jest mniejszy niż 15 ml/min, należy zmniejszyć dawkę dobową o 75%.
U chorych z ciężką niewydolnością wątroby należy zmniejszyć dawkę o połowę.
U osób w podeszłym wieku, lekarz zaleci zmniejszenie dawki w zależności od czynności nerek i wątroby oraz ogólnego stanu zdrowia.
W okresie ciąży nie stosuj żadnego leku bez konsultacji z lekarzem!
Bardzo ważne jest, aby przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku w okresie ciąży lub w okresie karmienia piersią skonsultować się z lekarzem i wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość potencjalne zagrożenia i korzyści związane ze stosowaniem danego leku. Jeżeli jesteś w ciąży lub planujesz ciążę, poinformuj o tym lekarza przepisującego receptę na ten lek.
Stosowanie preparatu w okresie ciąży jest dopuszczone wyłącznie w sytuacji, gdy lekarz uzna to za absolutnie konieczne i gdy w ocenie lekarza oczekiwane korzyści wyraźnie przeważają nad możliwym ryzykiem. Tylko lekarz może ocenić stosunek korzyści do ryzyka w Twoim przypadku! Należy unikać stosowania preparatu pod koniec ciąży, ponieważ wiąże się to z ryzykiem wystąpienia objawów neurologicznych u noworodka.
Nie należy stosować preparatu w okresie karmienia piersią; metoklopramid przenika do mleka matki.
Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych ostatnio lekach, również o tych, które są wydawane bez recepty.
Przeciwwskazane jest stosowanie metoklopramidu równolegle z lewodopą lub lekami aktywującymi receptory dopaminergiczne.
Leki przeciwcholinergiczne (inaczej cholinolityki) i opioidy osłabiają wpływ metoklopramidu na motorykę przewodu pokarmowego.
Metoklopramid nasila działanie leków hamujących czynność ośrodkowego układu nerwowego, w tym leków przeciwlękowych, leków przeciwhistaminowych blokujących receptory histaminowe typu 1 (H1), leków przeciwdepresyjnych, barbituranów, klonidyny, pochodnych morfiny i podobnych.
Metoklopramid może nasilać działanie innych neuroleptyków i zwiększać ryzyko wystąpienia objawów pozapiramidowych.
Stosowanie metoklopramidu z lekami przeciwdepesyjnymi, takimi jak np. inhibitory zwrotnego wychwytu serotoniny, może zwiększać ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego.
Metoklopramid może zmniejszać wchłanianie niektórych leków i ich dostępność biologiczną (np. digoksyny). Jeżeli stosowana jest digoksyna, należy ściśle kontrolować jej stężenie we krwi.
Metoklopramid może zwiększać szybkość i stopień wchłaniania niektórych leków, w tym paracetamolu, tetracyklin, lewodopy, cyklosporyny. Jeżeli stosowana jest cyklosporyna, należy ściśle kontrolować jej stężenie we krwi.
Metoklopramid podawany we wstrzyknięciach może przedłużyć czas trwania blokady przewodnictwa mięśniowo-nerwowego (miwakurium, suksametonium).
Silne inhibitory izoenzymu 2D6 cytochromu P450, takie jak np. fluoksetyna czy paroksetyna, mogą powodować nasilenie działania metoklopramidu. Należy uważnie obserwować chorego, czy nie wystąpią u niego działania niepożądane metoklopramidu.
U chorych z nadciśnieniem leczonych inhibitorami MAO, metoklopramid nasila działanie inhibitorów MAO.
Nie zaleca się spożywania alkoholu; alkohol nasila działanie uspokajające metoklopramidu.
Jak każdy lek, również Metoclopramidum Polpharma może powodować działania niepożądane, chociaż nie wystąpią one u wszystkich chorych stosujących ten preparat. Pamiętaj, że oczekiwane korzyści ze stosowania leku są z reguły większe, niż szkody wynikające z pojawienia się działań niepożądanych.
Bardzo często: senność.
Często: depresja (w tym z tendencjami samobójczymi), zaburzenia widzenia, objawy pozapiramidowe w postaci zmian napięcia mięśniowego (np. ruchy mimowolne, skurcze mięśni, kręcz szyi, tiki nerwowe), niepokój, zmęczenie i znużenie, akatyzja (zespół objawów pobudzenia ruchowego i przymus bycia w ciągłym ruchu), objawy parkinsonizmu (spowolnienie ruchów, drżenia, twarz maskowata, sztywność), obniżenie ciśnienia tętniczego (zwłaszcza po dożylnym podaniu preparatu), zaburzenia jelitowe (głównie biegunka).
Niezbyt często: brak miesiączki, hiperprolaktynemia, omamy, zaburzenia świadomości, dystonia, dyskineza, zaburzenia widzenia, przymus patrzenia w gorę, zmniejszenie częstotliwości rytmu serca (bradykardia), reakcje nadwrażliwości.
Rzadko: bezsenność, dezorientacja, bóle i zawroty głowy, drgawki (głównie u chorych na padaczkę), zaburzenia widzenia, obrzęk języka lub krtani, toksyczne działanie na wątrobę (zwłaszcza jeżeli stosowane są inne leki o toksycznym działaniu na wątrobę), mlekotok.
Bardzo rzadko: skurcz oskrzeli (zwłaszcza u chorych na astmę), wysypka lub pokrzywka, zaburzenia hematologiczne (neutropenia, leukopenia i agranulocytoza).
Możliwe także działania niepożądane, dla których nie określono częstości ich występowania, w tym: methemoglobinemia, w tym u noworodków, sulfhemoglobinemia, reakcje anafilaktyczne i wstrząs anafilaktyczny (głównie po podaniu dożylnym), ginekomastia, impotencja, porfiria, złośliwy zespół neuroleptyczny, dyskinezy późne, zatrzymanie akcji serca (krótko po podaniu we wstrzyknięciu, może być skutkiem bradykardii), blok przedsionkowo-komorowy, wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG, niebezpieczne dla życia zaburzenia rytmu serca typu torsade de pointes, zwiększenie częstotliwości rytmu serca (tachykardia), omdlenie po podaniu dożylnym, ciężkie nadciśnienie tętnicze u chorych z guzem chromochłonnym nadnerczy (w tej grupie chorych stosowanie metoklopramidu jest przeciwwskazane), nudności, nietrzymanie moczu lub częste oddawanie moczu.
w dni powszednie od 8.00 do 18.00
Cena konsultacji 29 zł